Astronauten aan boord van het Internationale Ruimtestation (ISS) hebben onlangs een adembenemend kosmisch tafereel gedocumenteerd: de atmosferische gloed van de aarde naast de Grote Magelhaense Wolk, een nabijgelegen dwergstelsel. De afbeelding, gemaakt op 28 november 2025 met een Nikon Z9-camera, benadrukt het grote verschil tussen het bekijken van de nachtelijke hemel vanaf de aarde en vanuit de ruimte.
Earth’s Airglow: een sluier verwijderd
Vanaf de grond verstrooit en dimt de atmosfeer het sterrenlicht, waardoor de vertrouwde nachtelijke hemel ontstaat. Maar vanuit de ruimte verdwijnt deze sluier. De ISS-bemanning observeerde een levendige airglow langs de horizon van de aarde – lichtgevende lagen van blauw, geel, groen en rood. Dit natuurlijke fenomeen doet zich voor wanneer atomen en moleculen in de hogere atmosfeer energie vrijgeven nadat ze zijn opgewonden door zonlicht en chemische reacties. Het effect is een subtiele glans die zichtbaar is voor astronauten, maar van onderaf niet gemakkelijk te zien is.
De Grote Magelhaense Wolk: een galactische buur
Het midden van de afbeelding domineert de Grote Magelhaense Wolk (LMC), een dwergstelsel op ongeveer 160.000 lichtjaar afstand. Voor waarnemers op het zuidelijk halfrond ziet de LMC eruit als een vage vlek. Vanuit de ruimte presenteert het zich als een dicht opeengepakte waas van sterren, gas en nevels – zo dicht bij elkaar geclusterd dat individuele lichten vervagen tot een heldere wolk.
Waarom dit ertoe doet: een kosmisch laboratorium
De LMC is niet alleen visueel opvallend; het is wetenschappelijk waardevol. De nabijheid en het relatief heldere zicht maken het tot een uitstekende locatie voor het bestuderen van stervorming en galactische evolutie. Astronomen gebruiken de LMC om te testen of de processen die in onze Melkweg worden waargenomen, ook onder iets andere omstandigheden in andere sterrenstelsels plaatsvinden.
“Het LMC biedt een natuurlijk laboratorium om te begrijpen hoe sterren en interstellair stof in de loop van de tijd evolueren.”
Het sterrenstelsel staat bekend om het hosten van Supernova 1987A, de dichtstbijzijnde waargenomen supernova in eeuwen. Deze gebeurtenis bood wetenschappers een ongekende kans om de nasleep van een stellaire explosie decennialang te bestuderen, waarbij ze observeerden hoe de ontploffing interageerde met omringend gas en stof, inclusief een heldere ring die lang na de eerste flits bleef gloeien. De overblijfselen van de supernova onthulden ook de vorming van nieuw stof – cruciaal materiaal voor toekomstige sterren en planeten.
Deze afbeelding herinnert ons eraan dat observaties vanuit de ruimte unieke inzichten bieden in het universum, ongefilterd door atmosferische vervormingen. De combinatie van de luchtgloed van de aarde en een ver sterrenstelsel in één enkel beeld onderstreept de schoonheid en complexiteit van onze kosmische omgeving.
