Astronauci na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS) udokumentowali niedawno zapierający dech w piersiach widok: blask ziemskiej atmosfery w połączeniu z Wielkim Obłokiem Magellana, pobliską galaktyką karłowatą. Zdjęcie wykonane 28 listopada 2025 roku aparatem Nikon Z9 pokazuje wyraźną różnicę między oglądaniem nocnego nieba z Ziemi i z kosmosu.
Promieniowanie atmosfery ziemskiej: zasłona podniesiona
Z powierzchni Ziemi atmosfera rozprasza i tłumi światło gwiazd, tworząc znajome nocne niebo. Ale ta kurtyna znika z orbity. Załoga ISS zaobserwowała jasną poświatę powietrza wzdłuż ziemskiego horyzontu – jasne warstwy w kolorach niebieskim, żółtym, zielonym i czerwonym. To naturalne zjawisko zachodzi, gdy atomy i cząsteczki w górnych warstwach atmosfery uwalniają energię po wzbudzeniu przez światło słoneczne i reakcje chemiczne. Efektem jest subtelny połysk widoczny dla astronautów, ale nie tak łatwo widoczny z ziemi.
Wielki Obłok Magellana: sąsiad galaktyczny
Środek zdjęcia zdominowany jest przez Wielki Obłok Magellana (LMC), galaktykę karłowatą odległą o około 160 000 lat świetlnych. Obserwatorom na półkuli południowej LMC wydaje się słabą smugą. Z kosmosu wygląda jak gęsty obłok gwiazd, gazu i mgławic – tak ciasno zgrupowanych, że pojedyncze światła łączą się w jasny obłok.
Dlaczego to ważne: laboratorium kosmiczne
LMC robi wrażenie nie tylko wizualnie, ale ma także wartość naukową. Bliskość i stosunkowo dobra widoczność sprawiają, że jest to idealne miejsce do badania powstawania gwiazd i ewolucji galaktyk. Astronomowie wykorzystują LMC do sprawdzenia, czy procesy obserwowane w naszej Drodze Mlecznej zachodzą również w nieco innych warunkach w innych galaktykach.
„LMC oferuje naturalne laboratorium pozwalające zrozumieć ewolucję gwiazd i pyłu międzygwiazdowego w czasie.”
Galaktyka słynie z tego, że była miejscem wybuchu supernowej 1987A, najbliższej obserwowanej supernowej od stuleci. Wydarzenie to zapewniło naukowcom bezprecedensową okazję do badania skutków eksplozji gwiazdy przez dziesięciolecia, obserwując interakcję eksplozji z otaczającym gazem i pyłem, w tym z jasnym pierścieniem, który świecił jeszcze długo po początkowym wybuchu. Pozostałość po supernowej pokazała także powstawanie nowego pyłu, materiału krytycznego dla przyszłych gwiazd i planet.
To zdjęcie przypomina, że obserwacje z kosmosu zapewniają unikalny wgląd we Wszechświat, niezniekształcony przez zakłócenia atmosferyczne. Połączenie blasku ziemskiej atmosfery i odległej galaktyki na jednym zdjęciu podkreśla piękno i złożoność naszego środowiska kosmicznego.
